Тоҷикистон

Хушунат алайҳи занон дар Осиёи Марказӣ

21.10.2008

Бандҳои қонунҳои Тоҷикистон марбут ба хушунат алайҳи занон амал намекунанд ва рафтори ниҳодҳо ҷиҳати назорати иҷрои бандҳо низ ҷиддӣ нест.

Ин нукта дар ҳамоиши байнулмилалӣ дар мавзӯъи афзоиши хушунат алайҳи занон дар кишварҳои Осиёи Марказӣ таъкид шуд, ки мизбони он САҲА мебошад. Коршиносон ва муҳофизони ҳуқуқ дар Душанбе мехоҳанд роҳҳи ҳалли ҷилавгирӣ аз хушунати занонро райдо кунанд. Зеро ба қавли коршиносони масоили занон вазъи зан, модар ва кӯдак дар кишварҳои Осиёи Марказӣ ба гунаи мухталиф вуҷуд дорад.

 

Ба гуфтаи Татяна Бозрикова, коршинос аз Тоҷикистон, дар қонуни ин ҷумҳурӣ модаҳои муҷузот дар робита ба хушунат алайҳи занон вуҷуд дорад, вале мушкили умда инаст ки иҷрои ин қонунҳо муроот намешаванд. Вай дар ин бора гуфт:

 

«Дар Тоҷикистон дар солҳои ахир барои ҳифзи ҳуқуқи корҳои зиёде анҷом дода шуд. Қонунҳо, барномаҳо ва ҳукми раиси ҷумҳур дар бораи ҳифзи ҳуқуқи занон қабул карда шуд яъне Тоҷикистон асосҳои ҳуқуқии он ташкил шудааст. Аммо то ҳоли ҳозир дар Тоҷикистон хушунат алайҳи занон боқи мондааст. Ва ин мушкилот на танҳо дар Тоҷикистон балки дар тамоми ҷаҳон вуҷуд дорад. Хушунати зан ҳар навъ аст. Дар ҷомеъаи мо ин тавр аст ки агар занро латукуб накуни хушунат низ вуҷуд надорад, аммо на танҳо латукуб кардан хушунат аст балки хушунати равони ва моли низ вуҷуд дорад. Вақте, ки занро кор кардан иҷозат намедиҳанд ё таҳсил кардан намемонанд ин ҳам хушунат алайҳи зан аст.»

 

Ба гуфтаи Хонум Бозрикова, чунин мушкилот на танҳо дар Тоҷикистон, балки дар тамоми кишварҳои Осиёи Марказӣ вуҷуд дорад. Аммо Роза Кузахмедова, коршинос аз Туркманистон, мегуяд, дар ин кишвар занон ба чунин мушкилот рӯ ба рӯ нестанд. Дар Туркаманистон занон ба мушкилоти итилоъи зиёд надоштан аз ҳуқуқҳои худ ҳастанд.

 

Хонум Кузахмедова гуфт: «Мавзӯъи имрӯзаи ҳамоиши мо барои кишварҳои Осиёи Марказӣ муассир аст, аммо на барои Туркманистон. Дар Туркманистон қонунҳои зиёде вуҷуд дорад, ки занонро ҳимоят мекунад. Ва занон низ метавонанд ба роҳати аз ин истифода кунанд. Мо дар Туркманистон ягона мушкилоте дорем, ки занон аз ҳуқуқҳои худ чандон хуб огаҳ нестанд, ки аз онҳо хуб истифода кунанд.»

 

Ба гуфтаи коршиносон, кишварҳои Осиёи Марказӣ дар робита ба хушунати занон мушкилоти зиёд доранд. Қирғизистон ба монанди ба монанди кишварҳои дигари Осиёи Маркази дар робита ба хушунат ва нақзи ҳуқуқи занон мушкилоти зиёд дорад. Ба гуфтаи Анара Нурдинова, коршинос аз Қирғизистон, мушкилоти нигаронкунанда дар арӯсрабоӣ аст:

 

«Дар Қирғизистон вақте, ки соли хониш ба анҷом мерасад, мушкилот ба мисли арӯсрабоӣ шурӯъ мешавад. Хушунат алайҳи занон дар хона на танҳо дар Қирғизистон, балки дар тамоми Осиё Марказӣ вуҷуд дорад. Арусрабоӣ ба назари ман хушунат аст, чун ин нақзи ҳуқуқи зан аст. Барои мисол агар духтаракон мехоҳанд таҳсил кунанд, мардон онҳоро медузданд ва онҳо дар хона менишинанд. Зан барои онҳо ҳамчун як нируи кори арзон аст.»  

 

Дар ҳамоиши байнулмилалии коршиносон дар робита ба ҷилавгирӣ аз хушунат алайҳи занон барномаҳо ва гузоришҳои мухталиф барраси хоҳад шуд. Ва дар ин барномаҳо коршиносон ва муҳофизони ҳуқуқ роҳҳои ҳалли мушкилот ва хушунат алайҳи занон дар Осиёи Марказиро пайдо хоҳанд кард. Ин ҳамоиши  байнулмилалии коршиносон дар робита ба ҷилавгирӣ аз хушунат алайҳи занонро Созмони Амният ва Ҳамкории Аврупо баргузор кардааст ва қарор аст, то 22 октябри соли равон идома ёбад.

 
 
Мехоҳед, дар ин баҳс ширкат кунед?
Ном *
Шаҳр
Имейл
Шарҳ *
Пеш аз нашри шарҳ... одоби баҳс

Шарҳҳо 1 (of 1)
Ном: siraj аз: xorug
21.10.2008 19:52

Ba nazare banda becyor durust qaid kardand ki xushunat alaihe zanon dar oceyoe meyona ba navhoe gunogun deda meshavand.ba tavre mesol mo agar dar vatane xudamon Tojikiston bebenem,alaihe zanho besyor xushunatho deda meshavad.va ba en korhoe noshoestae mardon alaihe zanho ham hukumat va ham ahzobe degar va ulamou donishmandon gunahgorand.masalan vaqte hukumat zanhoro bo rusare nameguzorad dar makoteb va donishgoho dars xonand enhoro chetavr metavonand dar oyanda az huquqe insonee xud be elmu marefat defo kunand.hargez nametavonand.va ahzobe siyose va ulamou donishmandon dar vatan dar en soha besyor kam koru faoleyat menamoyand.dar haqeqat mo agar ba shareat islome va degar denho va enchunen ba qonunho dar oceyoe meyona nazar kunem dar hol darmeyobem ki zanho ham mesle mardho huquq dorand va enho ham mesle mardon huququ ensonee yagona dorand.mutaasefona na hukumat na dendorho va degar tabaqaho ba en masala tavaju zoher mekunand.peshdehode man ba zanho hamen ast ki har chande tavonand talem gerand xoh u dine boshad yo dunyave va naguzorand to doemo gulome mardon boshand va enro xub befahmand ki har gez mard az zan bolo dest va enho hardu huquqe musove dorand.ba sababe ki zanhoe mo elm nadorand zud gulome mardho meshavand va mardho az besavodeshon estefoda burda har kore xohand bo onho anjom medehand.zani Tojiki mo dar asl gulome mardhost va sababe asose besavodest.zanhoe Tojiki mo mesle gulom dar daste mardon hastand va enho na az huquqe ki Xudovand baroyashon doda xabar dorand va na az huquqhoe ki qonunhoe emruza.man ba mardone Tojik hamenro guftane hastam ki barodaron beyoed mard moshem va har on huquqeke Xudovand va Payombaron va qonunhoe emruza ba en zaho dodast reoya namoem.mard onest en jinse latefro zere latu kub gerad va huquqhoe doda shuda ba onho az tarafe xoleq mardu zan poimoi namoyad.xub meshud mardone Tojik ahd mekardand to bo modaron,xoharon,hamsaron,duxtaron va har tabaqae zan xub muomala mekardand va qadam ba qadam va pahlu ba pahlu dar rafe mushkelote zindage va vatane aziz sahme xudro meguzoshtand.,.,jannat zere qudume modaron ast,.,.

Шарҳҳо 1 (of 1)